Czytelnia / Tłumaczenia filmów

W maju 2002 dyskusje skłoniły ok.1300 fanów do podpisania skargi skierowanej do japońskiego dystrybutora filmu, Nippon Herald, przeciwko znanemu tłumaczowi filmowemu, który wykonał tę pracę.

Po otrzymaniu od dystrybutora niesatysfakcjonującej odpowiedzi bez przeprosin, ta sama grupa skierowała swoje skargi wprost do Petera Jacksona, reżysera filmu. W rezultacie, podczas wywiadu telewizyjnego w grudniu 2002, Jackson ogłosił, że „Dwie Wieże" będą przetłumaczone już przez kogoś innego (Botting, 2003).

Ekwiwalencja funkcjonalna?

Poszczególne błędy tłumaczeniowe pojawiające się we „Władcy Pierścieni" są omówione na wielu stronach WWW. Co ważne, żaden z przedstawionych przykładów nie był spowodowany wymaganiami związanymi z ograniczoną liczbą słów.

Uwaga: japońskie napisy są ponownie przetłumaczone na język angielski i porównane z oryginalną, angielską wersją filmu.

  1.  Kwestia Boromira: "Wtedy strażnik na wieży ogłosi: „Panowie Gondoru powrócili." " jest przetłumaczona jako: „"Wtedy strażnik na wieży krzyknie: „Król Gondoru powrócił." ". Boromir nazywa Aragorna królem dopiero na łożu śmierci, więc to zdanie wyjawia punkt kulminacyjny filmu.
  2. Gdy Boromir wchodziwposiadanie pierścienia, Frodo mówi: "Nie jesteś sobą.". Ta linijka jest przetłumaczona jako: "Jesteś kłamcą", sugerując raczej, że Boromir jest nieuczciwy niż podkreślając wagę kamienia.
  3. Znając moc pierścienia, Frodo pyta Aragorna: „Czy potrafisz ochronić mnie przed sobą?". Po tych słowach słyszymy szept pierścienia chcący nakłonić Aragona, by mu się poddał. Powyższa linijka jest przetłumaczona jako: „Nie potrzebujesz go?" , tak jakby kusicielem był Frodo, a nie pierścień.
  4. Zdanie „Mój ojciec, Namiestnik Gondoru, długo trzymał siły Mordoru w szachu." zostało zmienione na „Namiestnik Gondoru, który był moim ojcem, długo utrzymał siły Mordoru w szachu."  sugerujące widzom, że Namiestnik Gondoru nie żyje. Pojawia się on jednak w „Dwóch Wieżach".

W dodatku, samo tłumaczenie tytułu „Władca Pierścieni", również okazało się dyskusyjne.

W japońskim przekładzie książki Tolkiena, tytuł brzmi 「指輪物語」[Historia pierścienia(ni)]. Nie pojawia się tutaj słowo „władca", lecz przekazana jest informacja, że historia rozgrywa się wokół pierścienia(ni) [w tym przypadku, język japoński nie rozróżnia liczby pojedynczej i mnogiej].

Dla porównania, tytuł filmu 「ロード・オブ・ザ・リング」[Władca Pierścienia] jest po prostu transliteracją (to znaczy, angielskimi słowami pisanymi fonetycznie w wersji japońskiej), lecz słowo „Pierścieni" jest jednoznacznie przetłumaczone w liczbie pojedynczej.

Problem w tym, że może to błędnie sugerować, iż w powieści znajduje się tylko jeden pierścień. Powodem zmiany oryginalnego tytułu książki zdają się być względy komercyjne mające przyciągnąć widownię, a nie literackie.