Czytelnia / Teoria tłumaczenia

Po drugie, skoro tłumaczenie polega głównie na przekazaniu znaczenia, analiza przesunięć w przekładzie powinna brać pod uwagę aspekty pozajęzykowe – jako dodatek do językowych – aby dokładnie zbadać te przesunięcia.

Po trzecie, przesunięcia stanowią zaprzeczenie lingwistycznych uniwersaliów, mogą więc być badane w ramach „różnicy” w tłumaczeniu. Wniosek ten oparty jest na założeniu, że języki nie różnią się tym, co chcą przekazać, ale tym, jak chcą to zrobić. CA jest więc przydatnym narzędziem w diagnozie przesunięć stylistycznych.

Po czwarte, rozróżnienie pomiędzy poszczególnymi typami przesunięć na różnych poziomach wymaga rozróżnienia poszczególnych typów odpowiedników w tłumaczeniu: funkcyjnych, pragmatycznych, tekstowych, kolokacyjnych, retorycznych itp.

Po piąte, rozróżnienie pomiędzy przesunięciami na poziomie mikro i makro zgodne jest z rozróżnieniem pomiędzy poszczególnymi typami tłumaczenia: literackim, wolnym itp. oraz pomiędzy poszczególnymi jednostkami tłumaczenia: słowem, zdaniem, akapitem itp.

Po szóste, wprowadzenie terminów „opcjonalne” i „koniecznie” przesunięcia spełnia wymaganie uwzględnienia językowych i pozajęzykowych różnic w obu językach, których tłumaczenie dotyczy.

Zakładamy wreszcie, że nasz model opisany powyżej można zastosować niezależnie od języków, których dotyczy tłumaczenie.

Bibliografia

Austin, J. L. (1965) How to Do Things with Words. New York: Macmilan.

Baldinger, K. (1980) Semantic Theory. New York: St.Martin's Press.

Benthahila, A., Davies, E. (1989) „Culture and Language Use: A Problem for Foreign Language Teaching”. IRAL, Vol xxvii/2, 1989, p.102.

Berry, H. M. (1977) Introduction to Systemic Linguistics 2. and Links. Batsford and Sons.

Brown, E. K., Miller, J. E. (1980) Syntax: A Levels Linguistic Introduction to Sentence Structure. London: Hutchinson & Co. (publishers) Ltd.

Crystal, D., Davy, D. (1969) Investigating English Style. Cambridge: Cambridge University Press.

Enkvist, N. E. (1973) Linguistic Stylistics. Mouton, The Hague.

Fowler, R (1966) Linguistic Theory and the study of literature. w: N.G.Leech (ed.) Linguistics and the Figures of Rhetoric. pp. 135-56.

Halliday, M. A. K. (1961) „Categories of the Theory of Grammar” Word 1961 17.3.241-92. (Also in G. R. Kress (1976) (ed.) 52-72.