Czytelnia / Teoria tłumaczenia

Mity tłumaczenia

Clint Tustison

tłum. Marta Mańka

Źródło:

 

Tłumacze często toczą niekończące się wojny z niedoinformowanymi klientami, którzy mają mylne wyobrażenie o tłumaczach i ich zawodzie. W wielu przypadkach są oni zobligowani do informowania klientów o specyfice branży, aby obalić mity pozostające w obiegu przez lata.

Sporządziłem listę 10 różnych mitów, z którymi się spotkałem w mojej karierze tłumacza. Mam nadzieję, że ci się spodobają. Może będziesz mógł ich użyć jako pomocy, aby twoi klienci zrozumieli, czym się zajmujesz jako tłumacz.

1. Tłumacze to ludzie mówiący w dwóch lub więcej językach.

Jest to jeden z najpopularniejszych mitów krążących poza branżą tłumaczy. Sama znajomość dwóch języków nie jest równa umiejętności ich tłumaczenia. Tłumaczenie oznacza wiele więcej, co często wprawia nietłumaczy w osłupienie.

2. Tłumacze są w stanie tłumaczyć z każdej dziedziny, jeśli tylko tekst wyjściowy jest w znanym im języku. 

Dobrzy tłumacze specjalizują się zaledwie w kilku różnych, choć często też pokrewnych dziedzinach. To pozwala im na nadążanie za zmianami w ich dziedzinach i znajomość obecnych tendencji. Niedoświadczeni (lub źli) tłumacze często twierdzą, że mogą przetłumaczyć wszystko, co otrzymają.

3. Tłumaczenie z jednego języka na inny (np. z hiszpańskiego na angielski) jest tym samym, co tłumaczenie w odwrotną stronę (np. z angielskiego na hiszpański).

Są tłumacze, którzy potrafią dobrze tłumaczyć w obie strony, jednak ich liczba jest ograniczona. Zdarza się, że klienci myślą o tłumaczeniu w taki sam sposób, niezależnie od tego, w którą stronę jest wykonywane. Tłumacze mają dominujący język i zazwyczaj w interesie zarówno klienta, jak i tłumacza jest, aby tłumaczyć w jego/jej dominującym języku.

4. Tłumacze mogą wykonać tłumaczenie w krótkim czasie.

I jeszcze raz, klienci często myślą, że tłumaczenie jest prostym zadaniem, które może być wykonane szybko. Dobry tłumacz powinien wyjaśnić klientowi, że tłumacz potrzebuje dostatecznej ilości czasu, aby stworzyć produkt wysokiej jakości.

5. Native speaker zawsze jest lepszym tłumaczem.

Ten mit jest równie nieprawdziwy jak przedstawiony w punkcie 1. Bycie native speakerem danego języka nie zapewnia ani nie gwarantuje, że dana osoba jest w stanie właściwie tłumaczyć. Tłumaczenie wymaga dyscypliny, nauki oraz ciągłej praktyki. Native speaker z natury nie posiada wszystkich (lub którejkolwiek) z tych cech. Niestety, z nieznanych powodów klienci tego nie rozumieją.