Czytelnia / Teoria tłumaczenia

3. „إذا تم العقل نقص الكلام”[ithaa tamma l-'aqlu naqusa l-kalaamu] Dosł.: „Gdy umysł staje się doskonały, ubywa mowy”: „Więcej mądrości, mniej gadania”. Wyrażenia te są aluzją do wartości milczenia przez większość czasu, jako że mądrość dostrzega jego ogromną wagę. Również stwierdzenie, „mniej gadania” bardziej odnosi się do milczenia niż do wypowiadania mniejszej ilości słów, mimo że to ostatnie znaczenie też jest powszechne. Antyteza postawiona pomiędzy wyrażeniami „doskonały umysł” a „mniej gadania/milczenie'”(np. „mniej gadania, więcej mądrości” vs. „więcej gadania, mniej mądrości” / „więcej mądrości, mniej gadania” vs. „mniej mądrości, więcej gadania”) jest kolejnym znakiem wskazującym na szacunek wobec milczenia. Takie silne powiązanie pomiędzy „rozumem” a „milczeniem” stanowi ogromny bodziec do powstrzymywania się od mówienia, ponieważ będzie to oznaczało, że posiadają oni „umysł doskonały”. Tłumacząc to wyrażenie na język angielski, należy wziąć pod uwagę dwa poziomy : poziom składniowej struktury kontrastu pomiędzy dwoma czasownikami „stać się doskonałym” i „ubyć”(w języku docelowym czasowniki te są zastąpione przez słowa „więcej” i „mniej”), jak również poziom świadomości formy, imitujący lub być może wykraczający poza oryginał (np. cztery słowa w wersji angielskiej wobec pięciu słów w języku arabskim), dlatego też wymagania retorycznej alegorii zostają w doskonały sposób spełnione. Ostatnią bardzo ważną kwestię stanowi przekład słowa „aql” „umysł/rozum” jako „mądrość” „hikmah”, które jest indukcyjnym tłumaczeniem słów „doskonałość/udoskonalenie umysłu oznaczające mądrość”. Rozumiemy więc to wyrażenie w następujący sposób: „Bądź mądry, siedź cicho”.

 

4. „السكوت من ذهب” [assukootu min thahab] Dosł.: „Milczenie jest ze złota” „Milczenie jest złotem”. W tym przypadku milczenie postrzegane jest w sposób materialny, jako złoto - najcenniejszy dla ludzi metal. Porównanie to ma na celu podkreślenie ogromnej wartości milczenia i namawia nas do postrzegania go jako równie cennej wartości jak złoto. Tak więc harmonia i doskonały związek pomiędzy złotem i milczeniem są zalecane. Niektórzy mogliby sprzeciwić się porównaniu wartości niematerialnej do materialnej, jaką jest złoto, gdyż stanowi to deprecjację milczenia poprzez jego materializację. Być może to prawda, ale takie porównania są bardzo popularne wśród użytkowników języka, szczególnie w mowie potocznej, i stosowane tylko po to, aby potwierdzić czyjąś wartość. Wersja w języku docelowym jest bardziej wyraźna niż tekst oryginału, jako że całkowicie identyfikuje ona milczenie ze złotem. To znaczy, milczenie = złoto. Jednak w oryginale milczenie jest raczej „wykonane ze złota niż równoznaczne mu”, co może sugerować, że pierwsze znaczenie jest ważniejsze od drugiego, i że pozostałe metale lub przedmioty mogłyby być również wzięte pod uwagę. Porównanie „ls-sukootu thahab” „milczenie jest(=) złotem” nie istnieje w języku arabskim. Co więcej, rodzajnik słowa „al-sukoot” wskazuje na jakiekolwiek milczenie, czas, miejsce i przyczynę (patrz pierwszy przykład powyżej i następny).

 

Poza tym, z fonologicznego punktu widzenia, dwuwargowa, bezdźwięczna spółgłoska 'b' w słowie „thahab” sugeruje zamknięte usta i całkowite zaprzestanie mówienia, a więc milczenie „as-sukoot”.

 

5. „رب كلمة سلبت نعمة” [rubba kalimaten salabat ni'mah] Dosł.: „Jedno słowo może ukraść ci nagrodę”: „Jedno słowo mogłoby kosztować cię majątek”, „Słowo może być drogocenne”. Zdanie to zaleca zachowanie milczenia w sytuacji, w której powiedzenie czegokolwiek, nawet jednego słowa, mogłoby pozbawić kogoś cennej rzeczy. Z punktu widzenia alegorii, takie słowo mogłoby ukraść, obrabować kogoś z czegoś, co jest lub mogłoby zostać jego własnością, gdyby tylko potrafił zachować milczenie. Chodzi przede wszystkim o „słowo”, które mogłoby być złe lub niepożądane; jednak żadne nie jest polecane. Metaforyczne wyrażenie, które porównuje milczenie do majątku:'salabat' „ukraść/obrabować”, jest subtelnym, funkcjonalnym wyborem leksykalnym. Wskazuje na odebranie komuś prawa do posiadania z powodu wypowiedzenia pojedynczego słowa, mimo że nie chodzi o jego rzeczywistą, pierwotną czy też prawną własność. Wywołuje to uczucie żalu z powodu utraty takiego hipotetycznego dobra.