Czytelnia / Technologie tłumaczeniowe

Jednakże prawdopodobnie największą korzyścią wynikającą z używania słowników elektronicznych, w porównaniu z tradycyjnymi materiałami źródłowymi, jest łatwość z jaką można je uaktualniać. Jest to czasem głównym czynnikiem decydującym o ich użyciu w przypadku pracy z technicznym słownictwem, przeważnie nie poddającym się modyfikacjom. Przykładowo, gdy w dużej organizacji już raz zostanie wprowadzone nowe wyrażenie lub nowy ekwiwalent w danym języku, może on zostać dodany do centralnej terminologicznej bazy danych, którą czasem nazywa się bazą wyrażeń lub bankiem wyrażeń. Dodane wyrażenia są dostępne do natychmiastowego użytku zarówno dla pisarzy technicznych jak i tłumaczy. Oczywiście w innych okolicznościach formalne uaktualnienie może nie być konieczne i pisarz lub tłumacz mogą dodawać wyrażenia sami.

Niektóre bazy wyrażen są bardzo wyrafinowane, przechowują one dane wyrażenie wraz z informacją dotyczącą gramatyki, jego definicji i ekwiwalentów tłumaczeniowych w wielu językach. Pozwalają one również na wyszukiwanie i odzyskiwanie informacji na szereg różnych sposobów. Inne bazy mogą nawet dostarczać przykłady użycia w istniejących korpusach, co pozwala wyczuć kontekst użycia danego wyrażenia.

Inne bazy wyrażeń poświęcone są specyficznej domenie, tzn. zawierają informacje o technicznych wyrażeniach i ich użyciu w odniesieniu do poszczególnych dziedzin takich jak medycyna. Takie specjalistyczne bazy danych są pomocne dla tłumacza nawet, gdy zawarte wyrażenie występuje tylko w jednym języku.

W końcu należy także wspomnieć, że podczas, gdy wiele baz terminów uważa się za wartościowe, prywatne aktywa kampanii, które je tworzą i podtrzymują ich funkcjonowanie, a inne istnieją tylko w komputerze pojedynczego tłumacza, pozostałe bazy są ciągle dostępne publicznie drogą internetową.

Jedną z najczęściej używanych baz danych jest EuroDicAutom, udostępnia ją Wydział Terminologiczny serwisu tłumaczeniowego EC Translation Sernice. Pokrywa ona 11 oficjalnych języków UE plus łacinę i zawiera wyrażenia wchodzące w szeroki zakres domen od „rolnictwa” po „warunki pracy”. Może nie ułożone chronologicznie ale bardzo temu bliskie!

Podobne źródło UNTERM udostępnione jest przez UN. Zgodnie z przypuszczeniami, pokrywa 6 oficjalnych języków UM (arabski, chiński, angielski, francuski, rosyjski i hiszpański).

4. Pamięć tłumaczeniowa (TM)


Aplikacje TM dzielą tekst wyjściowy na segmenty. Każdy segment przeważnie równa się zdaniu lub innej naturalnej jednostce takiej jak wyraz na liście lub okienko w tabeli. W trakcie pracy tłumacza nad tekstem, segmenty te porównywane są materiałami już obecnymi w TM, co ma na celu wyszukanie potencjalnych trafień. Jeśli wyrażenie pojawiło się już we wcześniejszym przykładzie przechowywanym w TM lub jeśli powtarza się ono w bieżącym przekładzie, zostanie zaproponowana istniejąca wersja tłumaczenia. Jeśli żadna wersja nie jest dostępna, tłumaczenie może zostać wykonane ręcznie i zostaje ono dołączone do TM. Oszczędza to tłumaczowi czas na na wykonanie tego samego przekładu dwa razy.

O ile przydatność ułatwień TM może być ograniczona podczas tłumaczenia Prousta, są one w stanie zaoszczędzić do 80% czasu poświęconego tłumaczeniu technicznej instrukcji obsługi.