Czytelnia / Kształcenie i zawód tłumacza

Przesłanie i bibliografia

Envoi (nie envoy, o odmiennym znaczeniu) nie występuje w słownikach dla obcokrajowców i nie użyłbym go raczej w tłumaczeniu, jednak jest to tekst oryginalny, poza tym tłumacze powinni mieć duży zasób słownictwa.

Artykuł ten można by było kontynuować w nieskończoność, ale należy gdzieś go zakończyć.Postanowiłem zrobić to w tym miejscu. Prawdopodobnie wrócę do poruszonego tematu w późniejszych artykułach, jeśli wzbudzi on zainteresowanie, na jakie zasługuje.

Długo można by rozważać czy powinno się tłumaczyć z języka ojczystego na język obcy.W Routledge Encyclopedia of Translation możnaznaleźć bardzo interesujący artykuł na ten temat, zatytułowany Direction of Translation, autorstwa Allison B. Lonsdale. Ja nie tłumaczę jednak na j. angielski z powodu słów profesor Lonsdale, ale dlatego, że gdy zaczynałem, nikt nie mówił mi, że nie powinienem - a gdy już mi ktoś powiedział, było za późno. Sądzę, że jest to wspaniały trening. Człowiek uczy się tłumaczyć na j. portugalski, przekładając na j. angielski i odwrotnie. Dzięki Bogu nie jestem profesorem na uniwersytecie.

Rzadko popadam w teorię i dlatego nie jestem mistrzem w przygotowywaniu bibliografii, jednak w razie potrzeby poniższe dane z pewnością pomogą odnaleźć odpowiednie książki.

Oczywiście S&W odwołuje się do klasycznych Elemens of Style (Macmillan) autorstwa William Strunk Jr. i E. B. White. Istnieją inne książki dotyczące poprawnego pisania w j. angielskim a jedną z moich ulubionych jest Style, autorstwa J. Williams (Scott, Foresman and Company). Te dwie książki powinny być lekturą obowiązkową na zaawansowanym poziomie nauki j. angielskiego. Jednak nie są.

Mam też J. P. Vinay and J. Darbelnet Stylistique comparée du français et de l'anglais, pierwsze wydanie francuskie, autorstwa Dider, ale ostatnio widziałem przekład w j. angielskim. Nie miałem jednak szansy dokładnie się mu przyjrzeć. Książkę warto przeczytać, nawet jeśli ktoś nie tłumaczy w języku francuskim. Equivalences, fascynująca książka Erica Astingtona, (Cambridge) na wiele sposobów rozwija i pogłębia prace V&D. Niestety porównuje tylko j. francuski z j. angielskim. Przystępnym i krótkim wstępem do technik translacji jest Procedimentos Técnicos de Tradução Heloisa Gonçalves Barbosa (Pontes). Dla kogoś, kto nie poznał jeszcze teorii translacji, książka ta, jeżeli uda się ją znaleźć, może stanowić dobry początek.

Mój kolejny faworyt - Approaches to Translation Petera Newmarka (Pergamon), to jedna z tych wspaniałych książek, której treść powinna być stosowana w praktyce przy tłumaczeniach literackich wykonywanych przez osoby nieposiadające wyczerpującej wiedzy z dziedziny translacji.

Black's Law Dictionary (West), o ile mi wiadomo, jest największym angielskojęzycznym słownikiem terminologii prawniczej. Barron wydaje krótsze słowniki autorstwa Stevena Gifisa. Są to moi ulubieńcy podczas tłumaczenia na j. angielski.

Longman, Cambridge oraz Collins Cobuild wydają świetne słowniki dla cudzoziemców. Nawet osoba, której językiem ojczystym jest j. angielski, powinna je przejrzeć.Ich podstawowym zamierzeniem nie są wszystkie słowa zawarte, lecz wszystkie słowa używane. To wspaniała pomoc pozwalająca uniknąć tekstów bardzo poprawnych, lecz ciężkich do czytania z powodu napuszonego słownictwa. Najlepsze słownictwo znaleźć można w dwóch ostatnich pozycjach.

Nigdy nie miałem okazji dotknąć jakiegokolwiek oryginału prac Eugene Nida. Jego teorie są jednak dobrze znane, a odniesienia do nich często znajdywane w pracach innych autorów, jak np. Peter Newmark.