Czytelnia / Kształcenie i zawód tłumacza

Pierwsze dwa tygodnie semestru mogą być poświęcone na ćwiczenia szybkiego czytania, przeglądania tekstu, jego analizę i ćwiczenia na zrozumienie. Zajęcia te pomogą studentom usprawnić czytanie oraz zrozumieć sens tekstu, nad którym pracują w możliwie jak najkrótszym czasie.

Ćwiczenie 1

Początkowo studenci otrzymują tekst napisany w języku ojczystym (250-300 słów) i polecenie przeczytania go w ciągu 20-30 sekund. Następnie zadaje im się ogólne pytania dotyczące tekstu. Na kolejnym etapie zadawane są pytania bardziej szczegółowe (takie jak nazwy, daty, miejsca itp.), po czym studenci mają za zadanie przeczytać ten tekst po raz drugi. Tym razem daje im się około 10-15 sekund na znalezienie dokładnej informacji. Na koniec zadawane są im pytania sprawdzające zrozumienie tekstu. Ćwiczenie tego samego typu powtarzane jest z tekstami napisanymi w języku obcym. Jego celem jest rozwinięcie sprawności rozumienia tekstów czytanych oraz umiejętności szybkiego czytania.

Ćwiczenie 2

W ciągu kolejnych tygodni wykładowca wybiera teksty z różnych dyscyplin, podaje jedynie tytuły i prosi studentów o wykorzystanie wiedzy na dany temat. Przykładowo, powinni podać przewidywania dotyczące tekstu zatytułowanego ‘Painful changeover to Euro’. Studenci podają słowa kluczowe dotyczące danego tematu, posługując się metodą ‘burzy mózgów’. Początkowo mogą oni zbaczać z tematu i wymieniać wyrazy z nim niezwiązane. Jednak jak tylko zaczną wykorzystywać swoją dotychczasową wiedzę i dostrzegą logiczne związki z danym tematem, zrozumieją istotę tego ćwiczenia. Wówczas wykładowca losowo wybiera słowa kluczowe z tekstu i prosi studentów, aby dostrzegli logiczne związki między tymi słowami kluczowymi oraz określili zarys tematyczny tekstu. Ćwiczenie to ma za zadanie ułatwić studentom wykorzystanie ich biernej wiedzy oraz dostrzeganie logicznych związków między faktami. W trakcie wykonywania tego ćwiczenia nauczyciel rozdaje studentom oryginalny tekst i prosi o sprawdzenie, czy ich przewidywania związane z tym tekstem były właściwe. Następnie czytają go raz jeszcze, posługując się technikami szybkiego czytania i zaznaczają nieznane wyrazy, jednak na tym etapie nauczyciel nie wyjaśnia ich znaczenia.

Ćwiczenie 3

W tym ćwiczeniu wykorzystany zostanie ten sam tekst, co w ćwiczeniu poprzednim. Tym razem jednak zadaniem uczniów jest szczegółowa analiza. Jakiego jest rodzaju – informacyjny czy ekspresywny? Jaką ma formę? Czy zawiera tytuły, podtytuły, artykuły, tabele, wykresy itp.? Jakie jest przesłanie tekstu? Czy występuje słownictwo techniczne, żargon, skróty? Czy zdania są złożone? Pytania te przygotują studenta do procesu tłumaczenia. Następujące ćwiczenia umożliwią wypracowanie własnych strategii radzenia sobie ze specyficznymi dla języka problemami.

Ćwiczenie 4

Jednym z problemów nurtujących studentów jest występowanie w tekstach nieznanych słów, co spowalnia ich czytanie i utrudnia rozwiązanie problemów w tłumaczeniu a vista. Kiedy w trakcie szybkiego czytania student styka się z nieznanym wyrazem bądź wyrazem trudnym do wymówienia, spowalnia się tempo jego czytania.