Czytelnia / Kształcenie i zawód tłumacza

Bardzo niewielu Brazylijczyków preferuje zwracanie się do nich po nazwisku. Jeżeli jednak spotkamy taki przypadek, możemy doszukiwać się w jego upodobaniu dwóch przyczyn: albo imię tej osoby jest bardzo popularne i nie chce być „mrówką w mrowisku”, albo z jakiegoś powodu nienawidzi swojego imienia. Ale ta kwestia nie zostanie poruszona w niniejszym artykule.

Przypadek pisarzy jest jeszcze bardziej interesujący. Ponieważ w Portugalii często przybiera się jako drugie nazwisko panieńskie matki, większość z nas ma dwa nazwiska (moje pełne imię i nazwisko to Danilo Ameixeiro Nogueira i jest bardzo zabawne, gdyż po przetłumaczeniu oznacza Śliwa – Orzech).Wielu pisarzy używa właśnie podwójnych nazwisk jako pseudonimu literackiego.

Portugalczycy i Brazylijczycy zazwyczaj poznają pisarza po jego pierwszym nazwisku, a obcokrajowcy po drugim (jeśli w ogóle go kojarzą). Tak więc José Maria d'Eça de Queirós, który podpisywał swe dzieła Eça de Queiroz, może być Queirós lub Queiroz dla ciebie (jeśli jesteś obcokrajowcem), ale dla mnie to Eça. Taka sama sytuacja ma miejsce z Joaquimem Maria Machado de Assis, (Machado de Assis), który za granicą jest znany jako Assis, w Brazylii jako Machado, a wśród przyjaciół Machad.

Jak zwracać się do kobiet?

Prawidłowy zwrot do kobiet to dona. Jeżeli kiedykolwiek spotkasz moją żonę i zdecydujesz się zwrócić do niej a senhora (a osobiście nie radzę tego robić), powstałoby dona Vera, a senhora quer.... Lepiej użyj você: Vera, você quer....

Nigdy, nigdy i jeszcze raz nigdy nie zwracaj się do Brazylijki po nazwisku jej męża. Jeśli do mojej żony powiedziałbyś senhora Nogueira, ona prawdopodobnie nawet by się nie zorientowała, że to o nią chodzi.

Ruth Cardoso – była pierwsza dama Brazylii – nazywana jest także Doutora Ruth (zrobiła doktorat z antropologii) lub Dra. Ruth Cardoso na formalne okazje. Prawdopodobnie nie miałaby nic przeciwko nazywaniu jej dona Ruth. Jednak na pewno nie należy się do niej zwracać senhora Cardoso. Jeżeli chcesz dowiedzieć się, jak ma na imię żona mężczyzny, którego znasz, zapytaj: como se chama a esposa do doutor Antônio? (pol. Jak ma na imię żona doktora Antonio?), a usłyszysz coś w rodzaju: Ah, a dona Márcia?

I oczywiście zwrot senhorita wyszedł z użycia wieki temu. Sposób, w jaki zwracamy się do kobiety w tych regionach nie zależy już od jej stanu cywilnego.

W dalszym ciągu kobiety po ślubie dodają do swojego nazwiska nazwisko męża. Kobieta, która zdobędzie sławę zanim wyjdzie za mąż, często podpisuje się swoim panieńskim nazwiskiem w biurze, by uniknąć wyjaśnień, że Márcia Antunes to teraz Márcia Antunes da Silva. Podpisując czek, posłuży się jednak pełnym imieniem i nazwiskiem. Generalnie będzie pewnie i tak znana jako Márcia lub np. jako Márcia da Contabilidade, jeśli firma zatrudni kilka Marcias, a ta konkretna pracuje w księgowości.

Niestety, amerykańskie przedsiębiorstwa nie akceptują tego lokalnego zwyczaju i manifestacyjnie zakładają e-maile typu SilvaMA@br.something.com, demonstrując w ten sposób kulturową nietolerancję przysparzającą wielu problemów. Naturalnie większość z nas zapamięta, że Márcia Antunes to SilvaMA i będzie mieć całą listę tego typu odnośników.