Czytelnia / Kształcenie i zawód tłumacza

Jak sprostać oczekiwaniom studentów
uczęszczających na kursy tłumaczeniowe w początkowym okresie studiów

 

Séverine Hubscher-Davidson

tłum. Agnieszka Ślemp

Źródło: www.accurapid.com/journal

 

Streszczenie

Według Amerykańskiego Stowarzyszenia Tłumaczy (ang. American Translators Association, ATA) ukończenie kursu dla tłumaczy pomaga w zdobyciu określonych umiejętności, ale nie zapewnia zapotrzebowania na nie na rynku (Tinsley 1973). Co więcej, trudno jest zarówno określić obecne potrzeby w dziedzinie tłumaczeń, jak i przewidzieć zapotrzebowanie na usługi tłumaczeniowe. W związku z tym instytucje edukacyjne powinny przedstawić tę sytuację swoim studentom. Biorąc pod uwagę niepewny rynek pracy, ATA zaleca jak najwięcej praktyki oraz jak najszybsze wyspecjalizowanie się w celu osiągnięcia statusu profesjonalisty. Chociaż zalecenia te mają już ponad 30 lat, wiele instytucji zajmujących się szkoleniem tłumaczy wciąż się do nich stosuje. Jeśli chodzi o moją obecną posadę, prowadzę zajęcia z tłumaczeń dla studentów pierwszego i drugiego roku, którzy studiują bardzo różne kierunki. Odmienne są także ich zainteresowania i cele, jak również oczekiwania dotyczące wyników osiągniętych na zajęciach. Niektórzy z nich poważnie zastanawiają się nad rozpoczęciem kariery w dziedzinie tłumaczeń i nie postrzegają zajęć jako drogi do profesjonalizmu. Oznacza to oczywiście, że celem zajęć nie może być przygotowanie ich do wykonywania zawodu. Studenci, którzy zastanawiają się nad wyborem tego zawodu stanowią mniejszość w grupie. Dlatego też zajęcia nie mogą koncentrować się na spełnieniu ich osobistych potrzeb. W niniejszej pracy badawczej chciałabym za pomocą starannie sporządzonej ankiety odkryć i zrozumieć oczekiwania studentów w początkowym okresie studiów. Ponieważ prowadzący zajęcia powinni koniecznie ujmować w planie nauczania potrzeby studentów dotyczące planów zawodowych, muszą pogodzić różne oczekiwania z zamierzonymi celami zajęć z tłumaczeń. Utrzymanie motywacji na wysokim poziomie może być trudne, gdy nie wszystkie potrzeby uczniów są zaspokojone na poszczególnych zajęciach. Wykładowcy są jednak odpowiedzialni za zapewnienie studentom zdobycia takich umiejętności, które będą przydatne w wybranych przez nich zawodach. W niniejszej pracy zostaną przedstawione możliwości osiągnięcia tego celu.

Jak stwierdzili Sewell i Higgins (1996: 9), można zauważyć w ostatnich latach wzrost zainteresowania potrzebami i praktykami życia zawodowego na uniwersytetach. Zostało to spowodowane głównie przez nauczycieli, którzy próbują aktywnie zmodyfikować sposób nauczania, tak aby otworzyć się na nowe pomysły z zewnątrz.

Według nich dydaktyka translacji jest badana z dwóch głównych powodów lub, inaczej mówiąc, istnieją dwa różne podejścia. Pierwsze to koncepcja nauczania tłumaczenia jako celu samego w sobie. Wynika z niej skoncentrowanie nauki na języku źródłowym (np. tłumaczenie na język ojczysty), co jest drogą do przygotowania do zawodu tłumacza. Drugim jest koncepcja użycia tłumaczenia jako narzędzia, sposobu, dzięki któremu można nauczyć się innego języka. Z tego względu to podejście koncentruje się na języku docelowym. W tym przypadku tłumaczenie na język obcy rzeczywiście uchodzi za skuteczne narzędzie do nauki języków.